Làm thế nào để có những bài tập cuối tuần hấp dẫn học sinh.
Ngày đăng: 20/09/2025 11:45
Ngày đăng: 20/09/2025 11:45
Có một buổi chiều thứ Sáu, mình vừa phát xong bài tập cuối tuần cho lớp thì một cậu học trò ngồi bàn cuối khẽ thở dài. Không phải thở dài kiểu lười biếng, mà là kiểu… mệt mỏi. Mình nghe thấy em thì thầm với bạn bên cạnh:
“Lại bài tập nữa hả? Cuối tuần con chỉ muốn được nghỉ.”
Câu nói ấy không hề to, nhưng lại khiến mình suy nghĩ suốt cả buổi chiều hôm đó. Mình vẫn luôn tin rằng bài tập cuối tuần là cần thiết, để các con ôn lại kiến thức, rèn thói quen học tập. Nhưng nếu chính những bài tập ấy lại khiến học sinh cảm thấy áp lực, chán nản, thì liệu mình có đang làm đúng?
Thú thật, đã có một thời gian dài mình giao bài tập cuối tuần theo thói quen. Tuần nào cũng vậy, mở sổ, chép bài, phát cho học sinh, xong là thấy… yên tâm. Chỉ đến khi nhìn thấy ánh mắt thiếu hào hứng của các con, mình mới bắt đầu tự hỏi: bài tập cuối tuần có nhất thiết phải khiến học sinh mệt mỏi như thế không?
Và đó là lúc mình bắt đầu một hành trình điều chỉnh, thử – sai – học lại, để tìm cách làm cho bài tập cuối tuần trở nên nhẹ nhàng và hấp dẫn hơn.
Mình dạy tiểu học, chủ nhiệm lớp, và gần như tuần nào cũng phải giao bài tập cuối tuần. Môn mình phụ trách không ít, nên bài tập cũng khá đa dạng. Trước đây, mình luôn nghĩ rằng: “Càng làm nhiều, học sinh càng nhớ bài.”
Nhưng thực tế thì khác. Nhiều học sinh làm bài trong trạng thái đối phó. Có em chép bài cho xong, có em làm qua loa, có em để đến tối Chủ nhật mới vội vàng làm cho kịp.
Mình nhận ra rằng, khó khăn lớn nhất của học sinh không phải là bài tập khó hay dễ, mà là cảm giác bị chiếm mất thời gian nghỉ ngơi. Cuối tuần với các con là thời gian chơi, thời gian gia đình, thời gian được là chính mình. Nếu bài tập cuối tuần không đủ hấp dẫn, các con sẽ xem đó là “gánh nặng”.
Chính vì vậy, mình muốn chia sẻ lại quá trình mình đã thay đổi cách giao bài tập cuối tuần, không phải để khẳng định cách mình làm là tốt nhất, mà để kể lại những gì mình đã trải qua, đã vấp váp và đã học được.
Trước đây, bài tập cuối tuần của lớp mình thường khá quen thuộc: làm một số bài trong sách, viết đoạn văn, làm bài tập toán tương tự trên lớp. Mình chọn bài với suy nghĩ rất đơn giản: “Cái này học rồi, làm thêm cho chắc.”
Mình không hỏi học sinh cảm thấy thế nào. Mình cũng không để ý xem các con làm bài trong tâm thế gì. Chỉ cần sáng thứ Hai thu đủ vở, mình đã thấy… hoàn thành nhiệm vụ.
Học sinh vẫn làm bài, nhưng ít khi chủ động hỏi lại. Có em làm sai rất nhiều lỗi giống nhau, chứng tỏ các con làm trong trạng thái vội vàng. Có em nộp bài nhưng nét chữ cẩu thả, khác hẳn khi làm bài trên lớp.
Lúc đó, mình chỉ nghĩ là do các con chưa chăm. Bây giờ nhìn lại, mình mới thấy: mình đã không đặt mình vào vị trí của học sinh.
Trong một buổi họp phụ huynh, có một phụ huynh chia sẻ rất nhẹ nhàng:
“Cô ơi, cuối tuần cháu làm bài đến tối muộn, nên cũng mệt.”
Không phải lời than phiền, không trách móc, nhưng mình nghe mà thấy áy náy. Mình chợt nhận ra, bài tập cuối tuần không chỉ ảnh hưởng đến học sinh, mà còn ảnh hưởng đến cả nhịp sinh hoạt của gia đình các con.
Bài tập này có thật sự cần làm vào cuối tuần không?
Nếu là mình, mình có muốn làm bài tập như vậy không?
Có cách nào để học sinh vẫn ôn bài mà không cảm thấy nặng nề?
Chính những câu hỏi đó đã kéo mình ra khỏi lối mòn quen thuộc.
Tuần đó, mình quyết định giảm số lượng bài tập. Nhưng quan trọng hơn, mình thay đổi cách giao bài. Thay vì chỉ ghi bài, mình nói với học sinh:
“Cuối tuần này, cô muốn các con vừa học, vừa chơi.”
Mình giao một bài tập yêu cầu học sinh quan sát một việc quen thuộc trong gia đình, rồi kể lại bằng lời của mình. Không dài, không chấm điểm nặng nề.
Phản ứng đầu tiên là… bất ngờ. Có em hỏi lại:
“Cô ơi, vậy có cần viết nhiều không?”
Khi mình trả lời: “Viết vừa đủ để con thấy vui”, cả lớp cười lên.
Thứ Hai tuần sau, mình nhận được những bài làm rất khác. Có bài viết còn sai chính tả, câu văn chưa tròn, nhưng mình đọc thấy được sự hứng thú và thật thà của học sinh.
Tuy nhiên, cũng có em làm rất sơ sài, vì nghĩ là “bài cho vui”. Mình nhận ra rằng, nếu không nói rõ mục đích, học sinh sẽ hiểu lệch. Từ đó, mình học cách giải thích rõ hơn: bài tập nhẹ nhưng không phải làm cho có.
Thay vì bài tập tách rời, mình yêu cầu học sinh quan sát đường đi học, ghi lại điều mình thấy an toàn hoặc chưa an toàn. Có em kể chuyện bị xe máy bấm còi phía sau, có em kể chuyện được người lớn nhắc nhở.
Học sinh kể rất nhiều. Có em còn nói:
“Con kể cho ba mẹ nghe luôn đó cô.”
Lúc đó, mình thấy rõ: khi bài tập chạm vào đời sống, học sinh không còn cảm giác “bị học”, mà là đang chia sẻ.
Không phải bài nào cũng phù hợp với mọi học sinh. Có em sống ở môi trường rất khác. Mình học cách linh hoạt hơn, cho phép học sinh chọn cách thể hiện phù hợp với hoàn cảnh của mình.
Sau một thời gian, mình nhận thấy:
Học sinh ít than thở về bài tập hơn
Các con làm bài với tâm thế thoải mái hơn
Mối quan hệ giữa mình và học sinh gần gũi hơn
Tất nhiên, không phải tuần nào bài tập cũng “thành công”. Có tuần mình vẫn thấy bài chưa ổn, học sinh chưa hứng thú. Nhưng thay vì quay lại cách cũ, mình chọn điều chỉnh dần dần.
Từ trải nghiệm cá nhân, mình thấy người mới thường dễ mắc những điều này:
Giao bài tập quá nhiều vì sợ học sinh quên kiến thức.
Nghĩ rằng bài tập càng khó thì càng tốt.
Quên mất rằng cuối tuần là thời gian nghỉ ngơi của học sinh.
Mình nghĩ, chỉ cần bắt đầu bằng việc đặt mình vào vị trí của học sinh, mọi thứ sẽ dần rõ ràng hơn.
Giờ đây, mỗi khi chuẩn bị bài tập cuối tuần, mình không còn hỏi: “Giao bao nhiêu bài là đủ?” mà hỏi: “Bài này có khiến học sinh muốn làm không?”
Mình hiểu rằng, bài tập cuối tuần không chỉ là công cụ củng cố kiến thức, mà còn là cách mình giữ cho các con sự hứng thú với việc học. Một bài tập nhẹ nhàng, gần gũi đôi khi mang lại hiệu quả lâu dài hơn rất nhiều so với những trang bài dày đặc.
Mình chia sẻ câu chuyện này không phải để nói rằng mình đã làm tốt, mà để nhắc bản thân luôn tỉnh táo trước những thói quen tưởng như vô hại. Nếu bạn cũng đang loay hoay với bài tập cuối tuần, hy vọng những trải nghiệm này sẽ giúp bạn có thêm một góc nhìn khác, nhẹ nhàng hơn.
Dạy bài “Thư của bố” trong lớp học có công nghệ AI
21/01/2026 21:01
Dạy bài “Thư của bố” trong lớp học có công nghệ AI : khi cảm xúc và công nghệ không đứng đối lập
Phân Biệt AI Và "Rác AI" trong dạy học
11/01/2026 07:30
Phân Biệt AI Và "Rác AI" trong dạy học: Đừng để công nghệ làm nghèo nàn tiết học. Việc giáo viên sa đà vào "Rác AI" không chỉ lãng phí thời gian mà còn làm hỏng gu thẩm mỹ và khả năng tập trung của trẻ.
Tôi đã kỳ vọng quá nhiều vào AI khi mới áp dụng vào lớp học
10/01/2026 18:27
Tôi đã kỳ vọng quá nhiều vào AI khi mới áp dụng vào lớp học. AI giúp giáo viên tiết kiệm thời gian nhưng không phải lúc nào cũng hiệu quả trong dạy học.
AI giúp giáo viên tiết kiệm thời gian, nhưng không phải lúc nào cũng vậy
10/01/2026 18:31
AI giúp giáo viên tiết kiệm thời gian nhưng không phải lúc nào cũng hiệu quả trong dạy học.
Khi công nghệ khiến tiết học kém hiệu quả hơn
10/01/2026 18:34
Khi công nghệ khiến tiết học kém hiệu quả hơn. Bởi giáo viên chưa hiểu hết vai trò của công nghệ đối với tiết dạy mà chỉ áp dugj mang tính chạy đua.
Những hiểu lầm phổ biến của giáo viên khi dùng AI trong dạy học
10/01/2026 21:03
AI xuất hiện trong giáo dục với rất nhiều hứa hẹn: hỗ trợ soạn bài, tạo nội dung nhanh, giúp giờ học sinh động hơn dẫn đến xảy ra những hiểu lầm phổ biến của giáo viên khi dùng AI trong dạy học.
AI nên đứng ở đâu trong một tiết học tiểu học?
10/01/2026 21:07
AI nên đứng ở đâu trong một tiết học tiểu học? Nếu đặt sai vị trí, AI có thể gây phân tán, tạo áp lực và làm lệch mục tiêu dạy học.
Chương trình AI chào mừng ngày nhà giáo Việt Nam 20-11
18/11/2025 17:57
Chương trình AI chào mừng ngày nhà giáo Việt Nam 20-11